ضرورت برنامه‌ریزی آموزشی برای کارکنان سازمان‌ها

ضرورت برنامه‌ریزی آموزشی برای کارکنان سازمان‌ها

برنامه‌ریزی، فرایند آگاهانه و سیستماتیک تصمیم گیری برای تحقق اهداف یک سازمان است. از این رو، هر سازمان برای پیشرفت و توفیق در عرصه رقابت‌های بازرگانی و صنعتی نیازمند برنامه‌ریزی است.لزوم برنامه ریزی آموزشی برای کارکنان هر سازمان تا بدان حد بدیهی است که ضرورتی برای توجیه آن وجود ندارد. از همین رو، می‌توان گفت که برنامه‌ریزی آموزشی برای هر سازمان همچون تنفس برای موجود زنده اهمیت دارد. زیرا چنانچه کارها در سازمان‌ها بر اساس برنامه‌ریزی صورت نگیرد مدیران وکارکنان دائماً با مسائل و مشکلات دست به گریبان خواهند بود و بیشتر توان خود را به جای آنکه صرف تحقق اهداف سازمان کنند، در رفع دشواریهای روزمره هدر خواهند داد. بنابراین یکی از وظایف مدیران در هر سازمان، برنامه ریزی آموزشی است. برنامه ریزی آموزشی افزون بر بالا بردن احتمال موفقیت مدیران در هدایت مطلوب سازمان، آنها را در انجام سایر وظایف مدیریتی نیز یاری می دهد. بدین معنا که با برنامه‌ریزی صحیح امور سازماندهی شده و تامین منابع انسانی و هدایت رهبری و به ویژه نظارت و کنترل اجرائی تر واثربخش تر خواهد شد. برنامه ریزی دارای اصولی است که این اصول در سازمان‌های تجاری باید با شکلی تخصصی تر مورد استفاده قرار گیرد. از مهمترین اصول برنامه ریزی، تعیین اهداف سازمان است که شامل اهداف میان مدت و دراز مدت می‌شود. مدیر برنامه‌ریز باید در انتخاب اهداف سازمان دقت کافی داشته باشد زیرا اهداف انتخاب شده باید قابل وصول بوده و هماهنگی منطقی با هم داشته باشند. در تهیه این برنامه می بایست به نکاتی همانند نحوه اجرا و ارزشیابی پروژه‌ها، ارائه خدمات مشاوره ای به مدیران سازمان در مورد پیگیری برنامه‌های آموزشی و شناسائی نقاط ضعف موجود در سیستم آموزشی سازمان و توسعه برنامه های جایگزین توجه ویژه کرد. استقرار یک برنامه ریزی آموزشی صحیح در هر سازمان می تواند در موارد مشروحه ذیل به مدیران و موفقیت آن سازمان کمک کند:

 1 - فرصتهای آتی به روشنی مشخص می‌گردند و مشکلات آینده پیش بینی شده و راهکارهای عملی جلوگیری از مواجه شدن با آنها تعیین می شوند.

2- عملکرد کلی سازمان را مجسم سازد؛

3- دید روشنی نسبت به روابط با مخاطبین سازمان فراهم می‌نماید.

 4- برداشت کاملی ازشرح وظایف وفعالیتهای درون سازمانی وبرون سازمانی را ترسیم می کند.

 5- با استفاده از پیش فرضها مسائل و مشکلات ممکن در محیط را شناسائی نموده و با در نظرگرفتن تمامی عوامل و نیروهای موثر زمینه مناسب برای اتخاذ تصمیم صحیح را فراهم می‌کند.

6- عواملی را که خارج از کنترل است تشخیص داده و دلائلی برای انتخاب برنامه های جایگزین ارائه می دهد.

 7- برنامه ریزی چهارچوب واحدی برای فعالیتها به وجود می آورد و افراد سازمان را وادار می‌کند تا تلاشها و کوششهایشان را بر امور مهم سازمان متمرکز سازند و از کارهای کم اهمیت احتراز کنند.

 8 - بر نامه های اثر بخش سبب هما هنگی فعالیتهای سازمان شده و فعالیتهای غیرسودمند را حذف می کند. افزون بر این برنامه‌ریزی باعث می شود هزینه فعالیتهای سازمان را به حداقل رسانده و زمینه‌ای مناسب را فراهم می‌سازد تا از منابع مالی و انسانی حداکثر استفاده به عمل آید و از هدر رفتن زمان و سرمایه جلوگیری شود.

9- برنامه ریزی، باعث تقویت رفتار سازمانی می‌گردد. و از سوی دیگر موجب تقویت کار تیمی در سازمان شده و زمینه مشارکت تمامی کارکنان را در حصول به اهداف کلی سازمان فراهم می آورد. وقتی اهداف سازمان و وظایف هر یک از کارمندان مشخص باشد توان همکاری آنان با سازمان بهتر می‌شود و در نتیجه نیروهای خلاق و نوآوری کارکنان آزاد شده و به آنان فرصت می دهد تا در فرایند تفکر برای پیشبرد بهتر کارها مشارکت بیشتر داشته باشند.10- برنامه ریزی باعث تسهیل در امر کنترل و نظارت است.

امیر حسین نژاد

کاربرد نظريه مديريت علمی در نظارت و راهنمايی آموزشی يا تعليماتی:

کاربرد نظريه مديريت علمی در نظارت و راهنمايی آموزشی يا تعليماتی:

   در دهه های اولیه قرن بیستم که همزمان بود با گسترش نظریه مدیریت علمی در صنایع و تجارت مشاهده می گردید که با به کار بردن اصول و یافته های مدیریت علمی در صنعت و تجارت نتایج نسبتا موفقی را عاید آنها می نمود . پس از این مشاهدات بود که این نظریه (نظریه مدیریت علمی ) و یافته های آن توسط متخصصان تعلیم و تربیت در مدارس و مکان های آموزشی به کار گرفته شد.

      در این دوران همزمان با تحولات جدید علمی و صنعتی، مفهوم نظارت و راهنمایی در مدارس تغییر یافت. به این صورت که به معلمان دستورالعملهایی داده می شد که موظف بودند طبق آنها عمل نمایند و هدف راهنمایان از بازرسی مدارس آگاهی از این امر بود که معلمان مطابق دستورات انجام وظیفه می کنند یا خیر. علاوه بر آن بتدریج با تاکید بیشتر بر جنبه های مختلف روابط انسانی معلم به عنوان عنصری مستقل اعتبار و اهمیت بیشتری یافت، البته او در فرایند آموزش نقش مهمی نداشت(وایلز 1967).

      تاثیرات ناشی از مدیریت علمی فردریک تیلور در آموزش و پرورش موجب پیدایی اندیشه ها، روشها، و یافته های جدیدی شد که مفاهیم سنتی نظارت و راهنمایی را تا حد زیادی متحول ساخت.(وایلز1967).

       در همین زمان بود که آموزش و نظارت و راهنمایی آموزشی به موضوعاتی تخصصی تبدیل شد.(وایلز و باندی 1986). حال به برخی از نتایج کاربرد مدیریت علمی در آموزش و پرورش و به تبع آن در نظارت و راهنمایی آموزشی اشاره می کنیم.

1-  اصلاح رابطه بين معلمان و راهنمایان آموزشی : در آن زمان که راهنمایان آموزشی روش کار معلمان را به تنهایی انتخاب می نمودند و به آنان تحمیل می کردند، تحت تاثیر اصول مدیریت علمی به کشف قوانین آموزشی و یافتن بهترین روشهای آموزشی و نظارت بر اعمال آنها به وسیله معلمان واجد شرایط و کارآزموده مبادرت ورزیدند. بدین ترتیب رابطه خشک و مستبدانه بین معلم و راهنمای آموزشی جای خود را به رابطه ای علمی و منطقی داد . زیرا تحت قانون علمی هیچکدام بر دیگری برتری نداشتند. وظیفه راهنمای آموزشی این بود که با روشهای مختلف معلمان را مطابق با معیار ها نگه دارد (لوسیو و مک نیل، 1969).

2-  تعیین ویژگیهای حرفه ای معلمان: یکی دیگر از نتایج این نظریه در آموزش و پرورش تعیین خصوصیات حرفه ای معلمان بود. این خصوصیات باید به دقت و در چهارچوب خاصی تعیین و تدوین می شد. همانطور که گفته شد یکی از وظایف راهنمایان آموزشی‌آن بود که بسنجند آیا روش کار معلمان با معیار های وضع شده در آموزش و پرورش مطابقت دارد یا خیر و چنانچه با این معیار ها مطابقت ندارد به آموزش مجدد آنان مبادرت نمایند. بر طبق این اصول راهنمایان آموزشی باید معلمان را باجزئیات کارشان و به ویژه روشهای تدریس آشنا می کردند و برای دستیابی به نتایج مطلوب ابزار و لوازم مورد نیاز آنان را فراهم کرده،در اختیارشان قرار می دادند.

3-  ایجاد انگیزه کاری: نتیجه بارز نظارت و راهنمایی علمی در آموزش و پرورش ایجاد تحرک و انگیزه لازم برای دست یابی به نتایج مطلوب آموزشی بود. راهنمایان آموزشی باید معلمان را مطابق با معیارهای جدید علمی هدایت کنند و با تشویق و تقویت آنان به اشکال گوناگون، از قبیل پرداخت مزایا، ترفیع، ارتقا، تشویق، احترام اجتماعی، و کمک به پیشرفت حرفه ای آنان، به نتایج مطلوب آموزشی برسند.

4-  کشف و ابداع " بهترین شیوه های تدریس ".: تحول دیگری که تحت تاثیر مفاهیم جدید نظارت و راهنمایی آموزشی علمی به وجود آمد حاکم شدن جو علمی بر آموزش و پرورش بود، یعنی تاثیر یافته های علمی بر ابعاد و اجزای گوناگون آن. تا قبل از آن، نگرش حاکم بر مسائل آموزش و پرورش مبتنی بر نتایج تحقیقات علمی نبود، بلکه مبتنی بر تجارب شخصی و بیشتر از آن مبتنی بر سیاستهای اداری ای بود که به وسیله افراد خاص و برگزیده ای وضع شده بود. شایان ذکر است که علی رغم حاکم شدن جو علمی بر آموزش و پرورش هنوز آموزش و پرورش به مفهوم امروزی آن دارای پشتوانه علمی و تحقیقاتی غنی نبود. در این هنگام، به طور همزمان، روشهای جدیدی برای سنجش و ارزشیابی فعالیت های آموزشی دانش آموزان ابداع شد که هدف از آن اصلاح الگوهای قدیمی و قواعد کلی آموزشی بود. عامل تعیین و انتخاب روشهای آموزشی، نتایج تحقیقات علمی بود، نه تفکرات و نظریات افراد مسئول که بیشتر بر قواعد تجربی استوار بود. همچنین تحقیق و سنجش و ارزشیابی فعالیت های آموزشی در حوزه نظارت و راهنمایی آموزشی قلمداد می شد.( لوسیو و مک نیل 1969 ).

5-  محور قرار گرفتن دانش آموز: یکی دیگر از نتایج تاثیر اصول مدیریت علمی و کاربرد یافته های آن در آموزش و پرورش، این بود که برای اولین بار دانش آموز محور اصلی برنامه های آموزشی قرار گرفت. بدین ترتیب باید همه کارکنان و وسایل و تجهیزات آموزشی در جهت به حداکثر رساندن رشد و پرورش دانش آموز به کار گرفته می شدند و معلمان نیز به عنوان کسانی که عامل این باروری یا بهره وری بودند باید به حداکثر کارآیی و اثربخشی در کارشان نایل می گردیدند.

6-  تاکید بر سنجش و تحقیق: یکی دیگر از نتایج نظارت و راهنمایی علمی در آموزش و پرورش تاکید بر آزمایش و تحقیقات کنترل شده به وسیله متخصصان بود. در انتدای کار، آزمایش و تحقیق فقط به وسیله متخصصان انجام می گرفت، اما به تدریج معلمان نیز به سنجش و تحقیق پرداختند. همکاری گروهی معلمان و متخصصان برای رسیدن به نتایج مفید تر به تحقیقات تازه ای منجر شد و ارتباط معلم با دیگر مراکز و مراجع علمی در جامعه به تدریج توسعه یافت.

این چند مورد و مطالب قبلا گفته شده از جمله نتایج کاربرد مدیریت علمی در نظارت و راهنمایی تعلیماتی (آموزشی ) بود که به اختصار بیان گردید .

راههاي مقابله با بد حجابي وبي حجابي در جامعه :

راههاي مقابله با بد حجابي وبي حجابي در جامعه :

1- رعايت اصل تقواي الهي در عمل از طرف آمرين به معروف وناهين از منكر . ( عامل بودن آمر )

2- ارائة الگوي صحيح پوشش متناسب با اسلام وانقلاب براي دختران وپسران 0

3- ارائة الگوهاي امروزي كه براي نسل جوان ملموس باشد 0 ( مانند : دعوت از كسانيكه در زمينه هاي علمي ، اجتـماعي و… در بين نسل جوان موفق بوده وپوشش برتر دارند 0)

4- ترويج فرهنگ اصيل اسلامي وقرآني در صدا وسيما وسينما وحتي ميادين شهرها( بصورت تابلوهاي بيل برد ) با ساخت فيــلم ، سريال ، پخش مراسم عزاداري وهيئات مذهبي و000

5- بيان محسنـات حجاب اسلامي وتبليغ خوبيهاي حجـاب وبيان مضرات بدحجــابي وبي حجابي از طريق : همايش ، كنفرانس ، ميزگردو000 با بهره گيري از نسل جوان وبا پوششهاي مناسب 0

6- در نظر گرفتن شرايط زماني ومكاني در امر به معروف ونهي از منكر بخاطراثر گذاري واثر پذيري وفرهنگ سازي از طريق مثبت نگري به مقوله حجاب وعدم بزرگنمايي بدحجابي 0

7- مجاب نمودن مسئولين بين خود وخانواده وزير مجموعه ي اداري آنان ( مانند : منشي ها وغيره )

 

8- جلوگيري از توليد وفروش محصولات غيرفرهنگي والبسه هاي نا مناسب 0

9- توسعه وگسترش هيئات مذهبي وپخش از صدا وسيما وهمچنين در بعضي مناسبات كشاندن آنان به خيابانها وميادين شهر 0

10- برگزاري ميز گردهاي تخصصي با بهره گيري از متخصصين جوان در زمينه هاي مختلف علمي ، سياسي . اجتماعي و…

11- تعيين حدود وثغور قانوني حجاب اسلامي با عنايت به فرهنگ غني اسلامي وايراني براي دختران وپسران در جامعه ومدرسه ودانشگاه با بهره مندي از نظر كارشناسان علوم اجتماعي وروانشناسان 0

12- برخورد قاطع با متخلفين بصورت هماهنگ ومتحد الشكل از طرف تمامي دستگاه هاي مسئول از قبيل : قوة قضائيه ، نيروي انتظامي و ضابطين آنان در بسيج و000 با پديده ي بدحجابي و… ( ارائه ي راه حل واحد در برخورد با بد حجابي وبي حجابي وپرهيز از تكرويها وكج سليقگي ها در برخوردها 0

13- برخورد شايستـه ومبتني برعقلانيت واصــولي باپديده ي تكنولوژي جديد ( مانند : ماهواره واينترنت ) وتلاش در جهت ارائه ي تكنولوژي برتروجايگزين ويا در صورت عدم توانايي در ارائه ي الگوي برتر، شناساندن محسنات آن بجاي برخورد هاي احساسي وگاهي خداي ناكرده نابخردانه باآن ،كه خودنوعي ترويج مي باشد!!! چراكه حتي كسانيكه با آن آشنايي ندارند به دنبال چيستي ؟ آن مي روند ، كما اينكه در چند سال اخير تجربه ي مبارزه با ويدئو وماهواره به چنين واقعه اي اذعان دارد 0

14- ايجاد حالت احساسي خوف ورجاء در جامعه :

خوف براي متخلفين ورجاء براي مردم وافراد سالم جامعه با وضع قوانيني كه ضمانت اجراي عملي را داشته باشند ونظارت دقيق بر حسن اجراي آن قوانين از طريق مجلس محترم ودستگاههاي نظارتي 0

15- ايجاد اعتماد عمومي به حكومت با برخورد قاطع با فاسقين وفاسدين ومتجاهرين به فسق 0

16- ايجاد اشتغال براي جوانان وسرگرم كردن اين قشر عظيم به كار وتلاش وايجاد امنيت شغلي 0

17- برقراري امنيت شغلي ، اجتماعي ، اقتصادي ، رفاهي از طريق مسئولين ذيربط وتبليغات گسترده رسانه هاي گروهي 0

18- ترويج فرهنگ ازدواج واستحكام بناي خانواده با حمايت از مزدوجين وفرهنگ سازي در اين رابطه وارائه ي راهكارهاي عملي براي حصول به آن وسهل وآسان نمودن ازدواج از طريق : ساخت خانه هاي با مساحت كم وبصورت اقساط در اختيار زوجهاي جوان گذاردن ، تأمين اشتغال آنان ، ارائه ي مشاوره هاي خانوادگي از طريق رسانه ي ملي وجرايد وبرگزاري ميزگردهاي تخصصي در اين زمينه ويا ساخت سريالهاي مناسب 0

19- بيان غير مستقيم مسايل فرهنگي از طريق صدا وسيما با ساخت فيلم ، سريال و مصاحبه ودعوت از خانواده هاي موفق 0

20- از بين بردن دغدغه معيشت براي خانواده ها وكم كرده ودر نهايت از بين بردن شكاف طبقاتي بين فقير وغني وبرخورد با سود جويان وسوء استفاده كنندگان در جامعه اعم از مسئولين وطبقات اول ودوم جامعه وديگران . چراكه همسر يا مرد خانه از صبح زود به دليل عقب نماندن از ديگران وتأمين معاش ورفع نيازوكسب رزق و روزي وبعضا رفاه طلبي بيش از حد توان تا پاسي ازشب درتمام هفته حتي گاهي جمعــه هامشغول كاروتلاش بوده وازتوجه عاطفي ومعنوي اهل خانواده ي خودغافل است وهنگامي كه همسر وپدرنتواندپاسخگوي احتياجات غريزي وعاطفي خانواده ي خود باشد نوعي عقده وبيمــاري گريبانگير آنان مي شودكه كمبود احساسي وعاطفي (محبت )است كه درنهايت ممكن است براي ارضاء آن گرايش به غيرقوت گرفته وكم كم زمينه هاي ناهنجاري بوجود آيدتا غريزه ارضاء شود0 به عنوان نمونه : ( به انحراف كشيده شدن بعضي ازخانم هاي متأهل )

 21- رعايت اصول اخلاقي وپوشش مناسب والدين در منزل درحضور فرزندان مانند : پدر در مقابل دختر ومادر در مقابل پسروحتي محارم نسبي كه ممكن است موجب بروز حوادث بسيار شومي نيز گردد 0

22- رعايت والدين در استفاده از فيلمهاي مبتذل؟؟؟ وبرنامه هاي ماهواره اي در حضور فرزندان !!! چرا كه زمينه ي كنجكاوي آنان ايجاد شده وكودكان نيز به دنبال تقليد بر مي آيند 0

23- كنترل فرزندان توسط والدين در خروج وورود از منزل ونظارت بر حضور آنان در مجالس ومحافل خصوصي وغير خصوصي جوانان از قبيل : جشن تولد ها ، جشن هاي فارغ التحصيلي و حتي لهو ولعب ( پارتي ها و… )

24- تبليغ درسطح شهرها وحتي روستاها بطورمنسجم ويكنواخت توسط تراكت ، بيل برد ، پلاكارد و… باذكرمحاسن حجاب نه معايب آن0

25- پرهيز از دوگانگي وحتي چند گانگي در برخوردها ورفتارها وتبليغ ها و…
26 – سليقه اي عمل نكردن دستگاههاي مسئول از قبيل : ستاد امر به معروف ونهي از منكر ، نيروي انتظامي ، دستگاه قضايي و...